Jarenlang werk ik minstens zeventig uur per week. Mijn ex zegt: ‘Jessica neemt alleen vrij om haar tanden te poetsen.’ Hij overdrijft. Vaak ga ik ook douchen. Niet kunnen ontspannen op vakantie, daar ben ik in die jaren heel goed in. Ook op vakantie blijft mijn hoofd aan het werk. Ik word er gek van. Als tussenoplossing doe ik eerst een talencursus, zodat mijn arme hoofd wel bezig is maar wat afstand kan nemen van het werk. Het helpt maar een beetje. Ik leer wel Spaans.
Waarom kan ik niet ontspannen op vakantie?
Lang denk ik dat ik gewoon heel toegewijd ben. Nu denk ik dat ik rust in mijn hoofd ontliep, omdat ik dat eng en spannend vond. Want zodra het stil wordt in mijn hoofd, komt de twijfel. Wie ben ik zonder drukte? Zonder prestaties? Zonder dat de wereld mij nodig heeft? Wie op vakantie niet kan ontspannen, heeft vaak meer nodig dan een paar vrije dagen. Het hoofd blijft werk zoeken, omdat stilte vragen oproept waar je liever niet naar kijkt.
Rust is meer dan vrij nemen
Rust is daarom meer dan vrij nemen. Het is kunnen loslaten. Dat kun je leren, heb ik geleerd. Dat is niet zweverig. Dat is gewoon strategisch handig. Want wie minder wordt gestuurd door onrust, beslist helderder en leeft fijner.
Joh, ga gewoon eens genieten. Van je rust en van je gezelschap. Het is maar werk, hoor, niet je identiteit. En de kerkhoven liggen vol met onmisbare mensen.
Loskomen van je werk met uitzicht op zee
Ik ben daarin lang niet de enige. Bij ondernemers zie ik hetzelfde patroon steeds terug, vaak nog een stuk sterker dan bij mezelf. Ze nemen vrij in hun agenda en nemen hun hoofd gewoon mee. Soms is dat bijna komisch.
Een ondernemer vertelt me dat hij echt vrij heeft genomen. Hij werkt alleen vóór het ontbijt, na de lunch, tijdens het zwemmen van de kinderen en ’s avonds nog ‘heel even’. Verder is hij volledig ontspannen. Zijn laptop heeft zelfs uitzicht op zee.
We moeten lachen, maar het is natuurlijk absurd. Veel ondernemers gaan niet op vakantie. Ze verplaatsen hun werk naar een plek met slechtere wifi en duurdere koffie.
Een ander zegt dat hij niet weg kan, omdat anders alles instort. Ik vraag of hij een bedrijf heeft gebouwd, of een groot kind dat alleen rustig blijft als hij in de kamer is. Dan wordt het stil.
Wie heeft iedereen geleerd om te wachten?
Veel ondernemers noemen zichzelf onmisbaar. Vaak hebben ze gewoon iedereen geleerd om op hen te wachten. Dat kost omzet, rust en gezondheid. Soms kost het ook een gezin dat alvast zonder je vertrekt.
Harder werken lost dat niet op. Dat onderdeel beheersen de meeste ondernemers al angstaanjagend goed. Het gaat erom dat je bedrijf blijft draaien, ook wanneer jij op vakantie bent. Of mosselen eet.
Wat neem je mee naar huis?
Op de laatste dagen ligt je telefoon alweer vaker in je hand. De vakantie is bijna voorbij. Hopelijk neem je meer mee naar huis dan alleen een bruin kleurtje en een volle wasmand. En meer dan het vage voornemen om de rest van het jaar echt minder vaak op je telefoon te kijken.
Misschien heb je eindelijk rust. Geen vergaderingen, geen collega’s die ‘heel even’ iets nodig hebben en geen agenda die zich gedraagt alsof hij persoonlijk wraak op je wil nemen. En dan merk je ineens dat je je lichter voelt. Vrijer. Meer jezelf. Dat is natuurlijk een mooie ontdekking. Het is ook een ongemakkelijke, als dat gevoel alweer verdwijnt zodra je je laptop openklapt.
Ben je ook gelukkig op een gewone dinsdag?
Want ben je eigenlijk gelukkig? Ook op een gewone dinsdag in november, ver na je vakantie? Ik bedoel niet: ‘Ik mag niet klagen’, ‘Het gaat best goed’ of ‘Je kunt niet alles hebben.’ Dat is geen geluk. Dat is jezelf geruststellen met keurige zinnen.
Voor mij betekent geluk niet dat je iedere ochtend juichend uit bed springt alsof je auditie doet voor een tandpastareclame. Het betekent dat je rust en harmonie ervaart, zingeving voelt, je hart warm en open is, je ruimte voelt en keuzes maakt die kloppen. Ook als niemand daarvoor applaudisseert.
Dat noem ik Succes zonder Roofbouw™. Succesvol zijn zonder jezelf, je tijd en je dierbaren onderweg kwijt te raken.
Het souvenir dat niet in je koffer past
En vaak weet je best dat er iets schuurt. Je merkt het aan je energie, aan je agenda en aan hoe weinig ruimte er nog overblijft voor iets anders dan al die ballen in de lucht houden.
Mijn favoriete vakantiesouvenir past niet in je koffer. Het is het besef dat iets thuis anders moet. Alleen jammer dat dit souvenir nogal snel zoekraakt tussen de eerste 38 mails en drie ‘heb je heel even?’-gesprekken.
Heb je op vakantie iets gezien wat je niet weer wilt kwijtraken? Kijk er dan naar voordat de waan van de dag het weer voor je beslist.
Herken je dit?
In de gratis weggever over burn-out voorkomen zet ik op een rij hoe je merkt dat het schuurt en wat je eraan kunt doen.
In de RoofbouwReset™ werken we in 90 dagen aan de onrust eronder, zodat je bedrijf blijft draaien ook als jij er even niet bent.