Kort antwoord
Ondernemen, doorgroeien of anders werken kan na je 50e allemaal. De keuze hangt minder af van je leeftijd dan van wat je wilt houden, wat klaar is en waar je meer van wilt. Je begint ook niet bij nul. Je neemt ervaring, een netwerk, reputatie en mensenkennis mee die je op je 35e nog niet had.
Tijdens een interview op Radio 1 stelt de interviewer me een vraag. Hij is op zich een aardige man. ‘Waarom gaat u niet lekker borrelen op uw Spaanse terras?’ Ik werk volgens hem veel te hard. Ik voel dat als leeftijdsdiscriminatie en zeg dat ook. Hij lijkt verbaasd. Misschien is het mijn eigen projectie. Hoop ik.
Die vraag hoor ik in allerlei vormen. Wat moet je na je vijftigste nog? Volgens mij nog heel veel. Alleen is niet altijd duidelijk welke kant het op moet. Doorgroeien in de organisatie waar je zit. Ondernemen na je 50e, met een eigen bedrijf. Of anders gaan werken, op een manier die beter past bij de jaren die voor je liggen.
Kun je na je 50e nog een carrièreswitch maken?
Ik werk eerst als internationaal bedrijfsjurist en daarna vijftien jaar als Europarlementariër. Op mijn 53e stop ik, terwijl er nieuwe kansen voor me klaarliggen. Ik verbrand mijn politieke schepen en vertrek met mijn spaargeld naar Spanje. Daar ga ik terug naar de schoolbanken voor leiderschap, psychologie, besluitvorming en innerlijke stabiliteit. Daarna start ik in Spanje mijn centrum Atalanta.
Meer dan duizend Nederlandse en Vlaamse vrouwen en een enkele man zijn er een week mijn gast. Als corona daar een stokje voor steekt, richt ik mijn eigen bv op. Sinds 2005 begeleid ik ondernemers en professionals. Inmiddels zijn dat er meer dan 1.100. Een carrièreswitch op latere leeftijd kan dus. Hij vraagt alleen iets wat je op je 35e niet nodig had. Je moet durven gebruiken wat je al hebt.
Wat neem je mee als je na je 50e iets nieuws begint?
Ik begin niet opnieuw. Ik neem alles mee. Als jurist leer ik snel tot de kern te komen. In het parlement leer ik hoe macht, invloed, verantwoordelijkheid en ambitie werken. Ik ken de vergaderingen waarin niemand zegt wat hij werkelijk denkt. Ik ken de politieke spelletjes en de ego’s. Ik ken ook de druk om altijd sterk te lijken. Je kunt geen gids zijn voor een berg die je zelf nooit hebt beklommen.
Wie na een lange loopbaan iets nieuws begint, heeft eindelijk het kapitaal om groot te kiezen. Ervaring. Geld. Een netwerk. Reputatie. Mensenkennis. Zelfkennis. En meestal een uitstekend ontwikkelde bullshitfilter. Dat kun je inzetten om meer te verdienen, een bedrijf te bouwen, te besturen, een boek te schrijven of internationaal te werken.
Stephanie Hottenhuis, voor velen van ons een rolmodel, zegt het zo. ‘In the end: het gaat veel minder om wat je weet of wat je kunt, maar veel meer om wie je bent.’ In mijn werk noem ik dat KernPositie. Het is de innerlijke positie van waaruit je kiest, begrenst, onderhandelt en leidinggeeft. Het staat op geen enkel cv. Toch bepaalt het hoe je al die ervaring inzet.
Doorgroeien, ondernemen of anders werken: hoe kies je?
Wat je met de rest van je leven doet, ga ik je niet vertellen. Dat is nogal brutaal, zelfs voor mij. Wel vraag ik door. Wat van je huidige werk wil je houden? Wat is klaar? En welke stap schuif je voor je uit, omdat er iets op het spel staat?
De antwoorden wijzen vaak al een richting aan. Wie vooral invloed wil op de plek waar besluiten vallen, kijkt eerder naar doorgroeien of besturen. Mijn eigen rode draad is al jaren dezelfde. Vrouwen op plekken krijgen waar besluiten worden genomen en zorgen dat ze daar blijven. Wie vooral vrijheid zoekt in tijd en richting, kijkt eerder naar ondernemen. En wie de inhoud wil houden maar de vorm wil veranderen, zoekt naar een andere manier van werken.
Welke route bij jou past, vind je door eerlijk naar je werk, geld, gezondheid, liefde, familie, ambitie, vrijheid en plezier te kijken. Alles mag op tafel. Je hoeft daarbij geen keurige versie van jezelf mee te nemen. Daar heb je weinig aan.
Waar lopen ondernemers na hun 50e tegenaan?
Wie na zijn vijftigste onderneemt, loopt vaak tegen oude gewoontes aan. Steeds opnieuw zie ik dat we denken dat de weg naar succes ook de weg is om succesvol te blijven. Hard werken, veel dragen, beschikbaar zijn, zelf oplossen en doorgaan. Het werkt. Juist daarom is stoppen zo verrekte lastig.
Jan laat me trots zijn cijfers zien. De omzet groeit en klanten komen binnen. Terwijl hij vertelt, wordt hij voortdurend onderbroken door appjes van medewerkers en vragen van klanten. ‘Ik werk harder dan ooit’, zegt hij. ‘Eigenlijk ben ik uitgeput.’
Zijn bedrijf groeit, maar zijn rol groeit niet mee. Hij blijft beslissingen nemen die allang niet meer op zijn bureau horen. Zo ziet jezelf in de weg zitten er bij ondernemers vaak uit. Sterker is beter dan groter. Een klein team met hoge waarde kan veel meer vrijheid geven dan een groot bedrijf waar alles via jou loopt.
Of neem Hans. Om 23.38 uur googelt hij hoe hij van hoofdpijn door stress afkomt. Goede naam, sterke omzet en een nieuwe groene Audi. Toch zit hij ’s avonds op de bank. Zijn hoofd bonkt en zijn lijf wil niet meer. Zijn lichaam is minder onder de indruk van zijn succes dan zijn LinkedIn-volgers. Wie na zijn vijftigste gaat ondernemen, doet er goed aan om dat lichaam vanaf de eerste dag mee te laten tellen.
Ben je niet te oud om opnieuw te beginnen?
Als ik stop, vraagt mijn moeder of ik wel goed bij mijn hoofd ben. ‘Ik heb het niet overwogen’, zeg ik. ‘Ik wist het gewoon.’ Ik weet dus hoe het voelt om een grote keuze te maken. Mensen van wie je houdt, vragen zich dan af of je ze nog wel op een rijtje hebt.
Toch geloof ik niets van het idee dat je na je 50e langzaam moet afbouwen. Al die jaren opleiding en opbouw zijn er niet om nu stilletjes uit beeld te raken. Jij bent nog bezig. Lees ook mijn stuk over je carrière na je 50e als je twijfelt of de stap nog zin heeft.
Ik ben praktisch, met beide benen op de grond. Je hoeft vandaag niets op te zeggen. Begin bij de vraag wat je nog wilt en let op wat je buik doet bij elk antwoord. Vaak weet die eerder dan je hoofd welke richting je trekt.
Je carrière is geen file. Je kunt altijd een nieuwe route nemen.
Herken je dit?
In de gratis weggever over leiderschapsvaardigheden zet ik de zeven vaardigheden op een rij die je nodig hebt in welke rol je ook kiest.
In het jaartraject Succes zonder Roofbouw™ onderzoeken we een jaar lang welke richting bij jou past en vertalen we die naar je werk, je agenda en je leven.